บัตรประจำตัวผู้อยู่อาศัย: Verblijfstitel / Verblijfsvergunning
บัตรนี้ก็คือใบอนุญาตพำนักสำหรับคนต่างด้าว ซึ่งในประเทศที่ใช้ภาษาอังกฤษนิยมเรียกว่า Resident Permit หรือใบเขียวค่ะ ตัวบัตรทำจากพลาสติกแข็ง โดยทั่วไปมักจะมีโทนสีชมพู ลี่ขออ้างอิงข้อมูลและภาพประกอบจากเว็บไซต์ทางการของ IND (Immigratie- en Naturalisatiedienst) เพื่อให้พวกเราคนไทยได้ทำความเข้าใจรายละเอียดบนบัตรของตัวเองกันค่ะ
บัตร Verblijfsdocument ของแต่ละคนอาจจะมีรูปแบบภายนอกคล้ายกัน แต่รายละเอียดด้านในไม่เหมือนกัน บัตรในปัจจุบันใช้รูปแบบโมเดลปี 2020 (สำหรับใครที่ถือบัตรที่ทำก่อนหน้านั้น อาจจะเป็นเวอร์ชั่นเก่าที่เคยเปลี่ยนครั้งสุดท้ายในปี 2012)
สิ่งที่สำคัญบนบัตรจะระบุไว้ชัดเจนว่าคุณได้รับอนุญาตให้ทำงานอย่างถูกกฎหมายหรือไม่ หากมีข้อความระบุว่า Arbeid vrij toegestaan
นอกจากนี้ยังบอกสถานภาพการพำนักของเราในเนเธอร์แลนด์ด้วย เช่น:
- Verblijf bij echtgeno(o)t(e) (ตามด้วยชื่อสามี) หากจดทะเบียนสมรสแล้ว
- Verblijf bij geregistreerde partner (ตามด้วยชื่อ)
- Verblijf bij partner (ตามด้วยชื่อ) หากอยู่กินด้วยกันโดยยังไม่ได้ทำสัญญาทางกฎหมาย
วันหมดอายุของบัตร (Geldig tot): ระบุไว้อย่างชัดเจนบนหน้าบัตร
ชนิดของบัตรพำนัก (Soorten verblijfsvergunning)
- แบบที่ I: Regulier bepaalde tijd (มีกำหนดเวลา ไม่เกิน 5 ปี)
- แบบที่ II: Regulier onbepaalde tijd (ไม่มีกำหนดเวลา อายุบัตร 5 ปีสำหรับการเปลี่ยนตัวบัตรแข็ง)
- แบบที่ III: Asiel bepaalde tijd (ลี้ภัย แบบมีกำหนดเวลา อายุบัตร 5 ปี)
- แบบที่ IV: Asiel onbepaalde tijd (ลี้ภัย แบบไม่มีกำหนดเวลา อายุบัตร 5 ปี)
- แบบ EU/EER: gemeenschapsonderdaan (สำหรับพลเมืองสหภาพยุโรปและครอบครัว)
คนไทยส่วนใหญ่ที่อาศัยอยู่มักจะถือบัตรชนิดที่ I หรือ II หรือบางท่านอาจจะถือ ดัชต์พาสปอร์ต แล้วเรียบร้อยค่ะ
ระยะเวลาในการพำนักถาวร: หากคุณอาศัยอยู่ในเนเธอร์แลนด์ครบ 5 ปีต่อเนื่อง และไม่ประสงค์จะขอแปลงสัญชาติเป็นพาสปอร์ตดัชต์ คุณก็สามารถยื่นขอบัตรชนิด Regulier Onbepaalde Tijd (พำนักระยะยาวแบบไม่มีกำหนดเวลา) เพื่อใช้เป็นหลักฐานในการเดินทางเข้า-ออกประเทศเนเธอร์แลนด์ได้ค่ะ
หมายเลขประจำตัว (V-nummer และ BSN): บนตัวบัตรพำนักจะไม่แสดงเลขประจำตัวประชาชน (BSN) แต่จะปรากฏเลข V-nummer (Vreemdelingennummer ซึ่งเป็นเลขประจำตัวคนต่างด้าว 9 หลักที่ออกโดย IND) ส่วนเลขประจำตัวประชาชนดัชต์ หรือ BSN (Burgerservicenummer) นั้น จะได้รับและระบุไว้ในเอกสารยืนยันเมื่อเราเดินทางไปลงทะเบียนเข้าสู่ระบบทะเบียนราษฎร์ (BRP) ที่ Gemeente (เทศบาล) ค่ะ
Photo and information owned by IND. ดูรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับบัตรแต่ละรุ่นได้ที่ เว็บไซต์ทางการของ IND ค่ะ
มาศึกษารายละเอียดที่ด้านหลังบัตรกันค่ะ
บรรทัดแรก: คือวันเดือนปีเกิดของเรา ตามด้วยสถานที่เกิด (จังหวัดตามทะเบียนบ้านในประเทศไทย) และชื่อประเทศ T (Thailand) แต่ไม่ต้องแปลกใจนะคะหากชื่อจังหวัดของคุณจะถูกระบุลงท้ายด้วยคำว่า Muang (เช่น Muang Chiang Mai หรือ Muang Bangkok) เนื่องจากระบบบันทึกข้อมูลของที่นี่เป็นเช่นนั้นด้วยเหตุผลทางเทคนิคบางประการค่ะ
บรรทัดต่อมา: คือสัญชาติของเรา แน่นอนว่าเป็น Thaise
ช่องระบุเพศ: ตัวอักษร V (Vrouw) สำหรับผู้หญิง หรือ M (Man) สำหรับผู้ชาย ที่เนเธอร์แลนด์ไม่มีคำแบ่งแยกว่าเป็นนางสาว นาง นาย เหมือนไทย (ไทยน่าจะเป็นประเทศเดียวบนโลก ที่ยังใช้ระบบนั้นอยู่)
ข้อมูลผู้ค้ำประกันหรือความสัมพันธ์: สำหรับผู้ที่ย้ายมาตามแฟน จะมีข้อความระบุประเภทความสัมพันธ์ เช่น verblijf bij partner (หรือสถานะอื่นตามกฎหมาย) และคำที่สำคัญที่สุดที่ทุกคนเฝ้ารอคือคำว่า Arbeid vrij toegestaan และ twv niet vereist (คำหลังนี้ TWV ย่อมาจาก tewerkvergunning หรือใบอนุญาตทำงาน) หากคุณมีข้อความทั้งสองส่วนนี้ปรากฏอยู่ แปลว่าคุณสามารถออกไปหางานทำได้ทันทีโดยไม่ต้องยื่นเรื่องขอใบอนุญาตทำงานแยกต่างหาก เริ่มต้นทำงานได้ตั้งแต่วันแรกที่มาถึงและลงชื่อเข้าทะเบียนบ้านที่เทศบาลเลยค่ะ
Verblijfsvergunning Verlengen: การต่ออายุบัตรพำนัก
เมื่อคุณใช้ชีวิตอยู่ในเนเธอร์แลนด์ครบกำหนด 5 ปี ก็จะถึงวาระที่บัตรประจำตัวหรือ verblijfsvergunning ของคุณหมดอายุลง บางครั้งกระบวนการทางราชการใช้เวลารอคอยค่อนข้างนาน พอได้บัตรใหม่มาถือได้ไม่นานก็ใกล้จะหมดอายุรอบใหม่อีกแล้ว การยื่นเรื่องต่ออายุสามารถทำล่วงหน้าก่อนบัตรหมดอายุได้ (แนะนำให้เช็คประกาศรอบอัปเดตจาก IND อีกครั้งเพื่อความชัวร์เรื่องกรอบเวลาล่วงหน้าค่ะ)
หากต้องการตรวจสอบข้อมูลอัปเดตล่าสุดหรือติดต่อกับหน่วยงานโดยตรง สามารถติดต่อได้ที่เว็บไซต์หลักของ Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) ค่ะ
สำหรับบัตรแบบ Bepaalde tijd (มีกำหนดเวลา) ใบแรกที่คุณได้รับโดยทั่วไปจะมีอายุ 5 ปี
การทำพาสปอร์ตไทยใหม่หรือการต่ออายุเล่ม: ใช้เวลารอคอยประมาณ 1 ถึง 2 เดือน ดังนั้นควรเผื่อเวลาล่วงหน้าให้ดีนะคะ ให้นำบัตรประจำตัวประชาชนไทยหรือสำเนา พร้อมด้วยพาสปอร์ตเล่มเก่าไปยื่นเรื่อง ปัจจุบันสามารถเลือกทำพาสปอร์ตแบบอายุ 10 ปี หรือแบบอื่นๆ ได้ตามประกาศของสถานทูต (อย่าลืมเตรียมค่าธรรมเนียมและค่าจัดส่งทางไปรษณีย์ภายในประเทศฮอลแลนด์) ต้องเดินทางไปยื่นด้วยตนเองที่สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงเฮก ดูรายละเอียดขั้นตอนและนัดหมายได้ที่ เว็บไซต์สถานทูตไทย ณ กรุงเฮก ได้เลยค่ะ
ข้อควรระวังเรื่องการพกพาบัตร: เมื่อคุณก้าวเท้าออกจากบ้านไปไหนมาไหนในเนเธอร์แลนด์ คุณมีหน้าที่ต้องพกพาบัตร verblijfsdocument ติดตัวไว้เสมอ การไม่พกบัตรติดตัวอาจถูกเจ้าหน้าที่ตำรวจปรับเป็นเงินได้อย่างน้อย 90 ยูโร++ นะคะ
ในระหว่างที่คุณกำลังรอผลการต่ออายุบัตร และบัตรใบเก่าหมดอายุลงไปก่อน คุณสามารถติดต่อทาง IND เพื่อขอ **สติกเกอร์แปะในพาสปอร์ตไทย (Sticker verblijfsaantekening)** ชั่วคราวเพื่อใช้เป็นหลักฐานแทนบัตรพำนักได้ค่ะ (ปัจจุบันอาจมีค่าธรรมเนียมการออกสติกเกอร์) เมื่อได้รับสติกเกอร์นี้แล้ว จะต้องพกพาสปอร์ตเล่มที่มีสติกเกอร์ติดอยู่แทนการพกบัตรที่หมดอายุ ส่วนบัตรเก่าที่หมดอายุแล้วจะต้องนำไปคืนให้กับทาง Gemeente (เทศบาล) เมื่อไปรับบัตรพำนักจริงใบใหม่ค่ะ

หน้าตาประมาณอย่างนี้ล่ะค่ะ สติกเกอร์ที่คุณจะได้รับ ต้องพกพาสปอร์ตไว้ แทนการพกบัตรที่หมดอายุนะคะ บัตรก็จะต้องนำไปคืนแลกกับบัตรที่รับมาใหม่ ไปรับที่ Gemeente ค่ะ
ดังนั้น เมื่อรู้กำหนดเวลาที่บัตรใกล้หมดอายุ จึงต้องรีบวางแผนจัดการล่วงหน้าให้ไวค่ะ เพราะในปัจจุบันมีกฎหมาย Wet inburgering กำหนดกรอบเวลาที่เข้มงวดให้เราต้องสอบภาษาดัตช์ให้ผ่านภายในระยะเวลา 3 ปี มิฉะนั้นอาจเสี่ยงต่อการถูกปรับและส่งผลกระทบต่อสถานะ (สามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ในส่วนหัวข้อ Inburgering ค่ะ)
ดาวน์โหลดแบบฟอร์มคำขอต่างๆ ได้โดยตรงจากหน้าเว็บไซต์หลักของ IND Formulieren
ข้อมูลค่าธรรมเนียม (Leges): อัตราค่าธรรมเนียมการขอต่ออายุบัตรแต่ละชนิด ค่าทำบัตรใหม่กรณีสูญหาย ชำรุด หรือถูกขโมย จะมีการปรับเปลี่ยนอัตราเงินตามประกาศของ IND ในแต่ละปี สามารถเช็คตารางเรทราคาปัจจุบันแบบเรียลไทม์ได้ที่ ตารางค่าธรรมเนียม IND Leges ค่ะ